Một Ngày Với Các Bạn Nhỏ Pa Kô - Vân Kiều

Thứ Sáu, 10 - 07 - 2026

Xã Lìa (Quảng Trị) đón chúng tôi bằng những trận gió mát lạnh, cơn mưa rừng thoáng qua, ánh nắng xiên và đàn bướm vờn bên hàng rào hoa chuỗi ngọc. Giữa phong cảnh nên thơ ấy là những đoạn đường mòn, những căn nhà sàn và những câu chuyện thật đặc biệt của đội học bổng thứ 20 của Quỹ Săn Sóc Sự Học.

Lần đầu đội học bổng không có thành viên người Kinh trong 11 thành viên. Lần đầu tất cả đều mang họ Hồ đặc trưng của người Pa Kô - Vân Kiều vùng Nam Quảng Trị. Các em mặc những chiếc váy, chiếc áo thổ cẩm dân tộc đẹp nhất đến nhận học bổng, và khi tặng chiếc áo đồng phục của Quỹ, chúng tôi đều ái ngại: các em quá bé nhỏ so với tuổi 11, chiếc áo size S không biết hai năm nữa liệu đã mặc vừa? 
 

Đến thăm nhà từng em, ra về ai cũng nặng lòng: cảnh khó nghiệt quá mà các em nhỏ quá, làm sao để vượt được chông gai? S. T. thì mồ côi, bơ vơ, hụt hẫng giữa túp lều gỗ, mọi sự trông vào ông nội ở nhà bên. 

N.R. thì đã lâu lắm không gặp lại cha mẹ đang đi làm thuê tận Bình Dương Bình Phước, mấy anh chị em vừa ruột vừa họ ở với ông bà và bầy chó mèo gà dê, bọc gạo của cả nhà còn chưa đầy một ký. L. cũng cút côi một mình với ông bà nội già yếu và các anh chị em cùng cảnh.

Các em còn lại em thì có cha, em thì có mẹ bên cạnh, nhưng đó chỉ là hôm nay thôi, khi em có một sự kiện đặc biệt trong đời là được chọn vào đội học bổng Săn Sóc Sự Học, còn ngày mai, ngày kia, cha mẹ các em sẽ lại phải lên đường mưu sinh, để lại đứa con nhỏ tiếp tục tự lớn lên như cây cỏ.
 

Vậy nhưng H. T. Đ. rất kiên định khi thổ lộ ước mơ được trở thành một nữ cảnh sát hình sự. H. V. L trả lời ngay “Em muốn thành thầy giáo dạy Toán” và thổ lộ một sở thích thật lãng mạn: thích cùng bạn bè lên núi ngắm hoàng hôn. 

Các em khác chỉ bẽn lẽn lắc đầu trước câu hỏi, ước mơ vẫn còn đang treo, đang lặn đâu đó giữa những trang sách, những bạn mèo chó quanh nhà và giữa những thiếu thốn hiển hiện thách thức nỗi lo của người lớn.

Học bổng Nguyễn Hiến Lê là học bổng đường dài. Chúng tôi muốn được đồng hành cùng các em suốt 7 năm trung học, muốn được nuôi lớn những ước mơ, tiếp sức những nỗ lực để các em được trải nghiệm một tuổi học trò hạnh phúc bên bạn bè và trưởng thành cùng kiến thức. Nhưng cuộc đời thật sự có những khó khăn mà bản thân chúng tôi cũng chưa biết sẽ phải vượt qua bằng cách nào nếu đó là mình. 

Ngổn ngang những lo lắng trên bước đường cả nhóm đi thăm các em từ nhà này sang nhà khác. Và hy vọng bừng lên trên những bức tường trong ngôi trường AXing của các em.
 

Từ cổng vào, Trường Tiểu học và THCS AXing gây ấn tượng với khách bằng tấm biển lớn mang chữ Trường Sa là tên tòa nhà chính, thư viện trường được đặt tên: Phòng đọc Gạc Ma, và rồi lần lượt từng dãy nhà đều có tên riêng: Sinh Tồn, Thị Tứ, An Vĩnh, Lưỡi Liềm… gợi nhớ những hòn đảo ngoài Trường Sa - Hoàng Sa, vừa rất xa về khoảng cách địa lý, lại vừa rất gần trong tâm tưởng. 

Chưa hết, bước vào lớp, trên tường không chỉ là ảnh Bác Hồ và 5 điều Bác dạy thiếu niên nhi đồng như bao lớp học khác, mà là rất nhiều những bức chân dung: các nhà bác học Albert Einstein, Mendeleev, Isaac Newton, Mendel, nhà thơ Tagore, Tố Hữu, họa sĩ Bùi Xuân Phái… Đây đó một câu danh ngôn “Học ngày hôm qua, sống ngày hôm nay, hy vọng cho ngày mai. Điều quan trọng là không ngừng đặt câu hỏi” (Albert Einstein). 

Các cô giáo bảo đó là tâm huyết của thầy hiệu trưởng Nguyễn Mai Trọng. Mỗi bức tường, mỗi phòng học dù đã cũ, dù còn sơ sài, nhưng đều đã được tận dụng để gợi nhắc, gợi nhớ một cái tên, một con người, một ý tưởng… từ đó mà gieo vào học sinh hạt mầm khao khát kiến thức, nuôi động lực kiên trì học tập, dưỡng tình yêu với lịch sử, văn học và khoa học, thiên nhiên và đất nước. 
 

Những tiết đọc sách được các thầy cô giáo duy trì mỗi tuần, hội kể chuyện sách được tổ chức mỗi kỳ tạo cho các em người bạn thân thiết là sách vở. 

Đ., thành viên đội học bổng thứ 20 này là một cậu bé sáng giá trong các kỳ thi kể chuyện sách ấy. Em đạt giải khi kể chuyện sách cho các bạn, em được thầy tin tưởng giao làm MC trong các sự kiện của trường, em mang theo cuốn sách làm bạn khi phụ ba mẹ đưa bò đi ăn cỏ. Nhìn em rành rọt, mạnh dạn, nhanh nhẹn dù chân tay gầy ốm đến hết mức, chúng tôi lại bừng lên hứng khởi, những lo lắng về đường dài cũng xẹp đi vài phần.

Dẫu sao, hôm nay mới chỉ là buổi đầu tiên, ngày đầu tiên của chặng đường 7 năm mà Quỹ đã lên kế hoạch với rất nhiều quyết tâm để đồng hành cùng các em. 

Niềm vui hôm nay thật to lớn với chiếc xe đạp mới, thật lấp lánh với những quyển sách mới, thật dày rộng với những chương trình và cam kết mới. Cùng với hy vọng của gia đình, với trợ sức của nhà trường, hành trình của chúng tôi và đội học bổng số 20 đã bắt đầu…
—————-
🌿 Học bổng Nguyễn Hiến Lê là học bổng toàn phần xuyên suốt bảy năm học từ lớp 6 tới lớp 12 dành cho các em học sinh hiếu học có gia cảnh khó khăn. Ngoài được trang trải chi phí học tập, được tặng sách đọc thêm; các em còn được học tiếng Anh trực tuyến, tham gia các buổi săn sóc sự học trực tuyến, tham gia 6 buổi sinh hoạt ngoại khóa/ năm cùng đội học bổng của mình... 
Mỗi em nhận học bổng có một điều phối viên/ người bạn lớn tương trợ để giúp đỡ và hướng dẫn các em trong mọi vấn đề mà em quan tâm.
#Học_bổng_Nguyễn_Hiến_Lê 
#Săn_Sóc_Sự_Học
——————
info@sansocsuhoc.org
www.sansocsuhoc.org
www.instagram.com/quysansocsuhoc
www.youtube.com/@QuySanSocSuHoc
 
 
 
 
 

Thêm một đứa trẻ được học là thêm một cuộc đời được thay đổi. Chúng tôi nguyện giúp các bạn trẻ học và tự học.

Săn Sóc Sự Học

6/12 Đường Nguyễn Trác, P. Buôn Ma Thuột, tỉnh Đắk Lắk.

info@sansocsuhoc.org